Stereoskopem jest w sumie każde urządzenie optyczne, które przeznaczone jest do oglądania stereogramów, wykorzystujące takie elementy jak lustra, soczewki, pryzmaty bądź filtry. Dzięki stereoskopom możliwe jest zobaczenie każdym okiem tylko przeznaczonego dla niego obrazu i w efekcie subiektywne odczucie bryłowatości, a także głębi. Praktycznie nazwy tej nie wykorzystuje się do prostych okularków z filtrami barwnymi lub polaryzacyjnymi a także do okularów LCD, ale tylko do układów optycznych. Historycznie pierwsze wynaleznione były stereoskopy lustrzane sir Wheatstonea. Wykorzystując dwa zwierciadła umieszczone pod skosem przed obserwatorem każde z jego oczu widzi jedynie jeden, przeznaczony dla siebie obraz. Występuję takze stereoskop Cazesa, który umiescił dodatkowe dwa lustra po bokach, przez co obrazy L i R leżą obok siebie oraz mogą być połączone w scaloną parę. Było to łatwe do wykonania jednak nieporęczne w użytkowaniu. W stereoskopie Holmesa soczewki zostały scalone z pryzmatami tak, że pryzmaty zmieniają kierunek patrzenia każdego z oczu tak, że widzi ono jedynie "swój" obraz, natomiast soczewki nieznacznie powiększają obraz. Istnieje kilka odmian - od nieskomplikowanych trzymanych ręką okularków do bardzo dobrych achromatycznych przeglądarek. W zależności od wykonania można wykorzystywać do dowolnych płaskich stereopar lub jedynie do luźnych kart stereoskopowych bądź zdjęć.